یکشنبه ١٣٩٧/٢/٣٠    EN





مراکز بيمارستاني از ارکان نظام سلامت در هر کشوري هستند و بسياري از دغدغه‌هاي حاکميت در حوزه سلامت در اين مراکز تبلور پيدا مي‌کند و اصلاح نظام سلامت بدون پرداختن به اين مراکز و بهبود و ارتقاء عملکرد اين مراکز مقدور نخواهد بود. همچنين مصداق بسياري از ارزيابي‌ها و ارزشيابي‌هايي که حاکميت در نظام سلامت ملزم به آن است در اين مراکز ظهور و بروز مي‌يابد .ارزيابي عملکرد سازماني عبارت است از: " بررسي نقاط ضعف و قوت عملكرد يك سازمان بر اساس شاخص­ها و معيارها و استانداردهاي خاص در يك دوره زماني خاص به منظور تشخيص انحراف­ها و انجام اقدامات اصلاحي." بدون بررسي و كسب آگاهي از ميزان پيشرفت و دستيابي به اهداف و بدون شناسايي چالش­هاي پيش روي بيمارستان و كسب بازخور و شناسايي مواردي كه به بهبود جدي نياز دارند، بهبود مستمر عملكرد ميسر نخواهد شد. لذا ارزيابي عملکرد سازماني علاوه بر آن‌که تصوير جامعي از عملکرد يک مجموعه ارائه مي‌دهد، مي‌تواند بستري جهت شناسايي نقاط قوت و زمينه‌هاي بهبود و دستيابي به بهبود مستمر کيفيت فراهم ‌آورد.

زمانی که سازمان مصمم می شود تا با نگاهی کل گرا خود را بیازماید، اولویت های خود را با اطلاعات کافی و چشم باز شناسایی کرده و بر فعالیت های اصلاحی تمرکز کند، همچنین ابتکارهای اصلاحی را تعریف و مدیریت کند و همه اجزاء سازمان را به تعالی متعهد نماید و عملاً خود را ارزیابی کرده، پیشرفت خود را اندازه گیری نموده و قدرت مقایسه عملکردها و فرآیندهای خود را با سایر فرآیندها و عملکردها به دست آورد، الگوی تعالی منطق واضح و روشنی را برای این کار به دست خواهد داد. مدل سرامدی (تعالی)، الگویی از یک سازمان ارائه می کند که در ایده و عمل ، سرامد سازمان های دیگر است و نشان می دهد در فضای رقابتی برای رشد، ماندگاری و برتری چگونه باید عمل کرد.ارزيابي عملکرد سازماني به چگونگي انجام ماموريتها و وظايف و فعاليت هاي سازماني و نتايج حاصله از آن و فرآيند پيچيدة سنجش، ارزش گذاري و قضاوت در خصوص عملكرد اطلاق مي شود.

برای خط مشی کنونی محیط  که اصلاحات ، مبتنی بر بازارمحور کردن موسسات بهداشت و درمان می باشند و نتیجه آن اقداماتی برای افزایش کیفیت درمان است، EFQMمشخصات جذابی دارد.این مدل با مدیریت کیفیت در صنایع تولیدی و خدماتی مربوط بوده و الگوی برجسته ای دارد که برای مدیران بهداشت و درمان جالب است ، زیرا می توانند موسسات خود را در زمینه سازمان های خدماتی مشهور ، مقایسه و موقعیت سنجی کنند. علاوه براین چون این مدل عام است ، با مساله غامض بین حرفه پزشکی و مدیریت که در موسسات بهداشت و درمان رایج است مواجه نخواهد بود. مدل مورد استفاده برای ارزیابی مدل توسعه یافته توسط بنیاد اروپایی مدیریت کیفیت یا مدل تعالی سازمانی بنیاد اروپایی مدیریت کیفیت(efqm  )  مبتنی بر ویرایش سال 2010  است . این مدل متشکل از 9 معیار و 32 زیرمعیار که 5 معیار در حوزه توانمندسازها و 4 معیار در حوزه نتایج می باشد.ابزار گردآوری داده ها پرسشنامه ارزیابی عملکرد بیمارستانها براساس مدل EFQM  طراحی شده توسط مرکز توسعه مدیریت و تحول اداری وابسته به معاونت توسعه مدیریت و منابع بود که شامل 155 سوال با مقیاس A  تا D  که مبتنی بر معیارهای 9 گانه و زیرمعیارهای 32 گانه در حوزه توانمندسازها و نتایج بود. تکمیل کنندگان پرسشنامه شامل تمامی سرپرستان واحدهای مختلف بیمارستان بر اساس ساختار معاونت ها شامل پشتیبانی، برنامه ریزی و توسعه و آموزش سلامت بود و در نهایت یافته های زیر منتج گردید.

یافته ها :

یافته ها نشان داد که به طور کلی ، مرکز آموزشی درمانی افضلی پور از مجموع 1000 امتیاز مدل ، به  359.55امتیاز دست یافته است  که   197.23 امتیاز   در حدود 39 درصد از کل امتیاز هدف (500) مربوط به بخش توانمندسازها و نیز  162.32   امتیاز در حدود 32 درصد از کل امتیاز هدف (500)  مربوط به بخش نتایج میباشد .
یافته ها نشان داد که بیشترین امتیاز در بخش توانمندسازها مربوط به معیار رهبری با 47.94 امتیاز و کمترین امتیاز مربوط به دو معیار شراکتها و منابع و معیار فرآیندها، محصولات و خدمات به ترتیب با امتیاز 33.16 و 33.72 بود . در  بخش  نتایج، معیار نتایج مشتری با  35.8 درصد بیشترین امتیاز را و معیار نتایج جامعه با 28.5 درصد کمترین امتیاز را بدست آورد. البته اختلاف بین امتیازات معیارها در این بعد نیز ناچیز است و بایستی ضمن توجه بیشتر به شاخص های استنباطی و عملکرد بعد نتایج جامعه به معیارهای نتایج کارکنان و نتایج کلیدی و مشتری توجه گردد .